apob.nl
Peer-reviewed tijdschrift Leefstijl Nutrients

Mediterraan dieet tijdens zwangerschap en zwangerschapsdiabetes: systematic review

Origineel: Impact of Mediterranean Diet Adherence During Pregnancy on Preeclampsia, Gestational Diabetes Mellitus, and Excessive Gestational Weight Gain

Lees op uitgever PubMed-record
In het kort

Een review van zeven studies onderzocht of het mediterrane dieet helpt tijdens de zwangerschap. Het effect op zwangerschapsdiabetes leek consistent in gerandomiseerde studies; voor preeclampsie was het bewijs te beperkt.

  • Mediterraan eten betekent veel groente, fruit, peulvruchten, olijfolie en vis; weinig rood vlees.
  • In twee RCTs daalde het risico op zwangerschapsdiabetes met OR 0,75 en OR 0,72.
  • Eén RCT vond een lichte vermindering van bovenmatige gewichtstoename (RR 0,91).
  • Voor preeclampsie was het bewijs te beperkt voor een eenduidige conclusie.

Belangrijkste bevindingen

Effectgroottes uit de gepoolde meta-analyse, met intervallen waar gerapporteerd.

GDM (RCT 1)
OR 0,75
95% CI 0,57 tot 0,98
GDM (RCT 2)
OR 0,72
95% CI 0,50 tot 0,97
eGWG (RCT)
RR 0,91
95% CI 0,86 tot 0,96
Preeclampsie (cohort)
OR 0,78
95% CI 0,64 tot 0,96

Volledige samenvatting

Het mediterrane dieet wordt al langer geassocieerd met een lager hart-vaatrisico. Deze systematic review uit mei 2025 onderzocht of die associatie ook geldt voor zwangerschapsuitkomsten: preeclampsie, zwangerschapsdiabetes (GDM) en bovenmatige gewichtstoename in de zwangerschap (eGWG).

Onderzoekers vonden zeven studies van voldoende kwaliteit, gespreid over verschillende studie-ontwerpen.

Voor preeclampsie was het bewijs beperkt: slechts één van de vier cohort-studies vond een associatie tussen mediterrane diet-adherentie en lager risico (OR 0,78, 95% betrouwbaarheidsinterval 0,64 tot 0,96).

Voor zwangerschapsdiabetes was het bewijs sterker. Twee gerandomiseerde studies vonden een verlaagd risico bij hogere adherentie (OR 0,75, 95% CI 0,57 tot 0,98 en OR 0,72, 95% CI 0,50 tot 0,97).

Voor bovenmatige gewichtstoename vond één gerandomiseerde studie een licht beschermend effect (RR 0,91 per punt op de mediterrane-dieetschaal, 95% CI 0,86 tot 0,96).

De auteurs concluderen dat mediterraan-eten tijdens de zwangerschap het risico op zwangerschapsdiabetes en bovenmatige gewichtstoename mogelijk verlaagt, maar dat het bewijs voor preeclampsie te beperkt is voor harde uitspraken.

Heb je vragen over voeding tijdens zwangerschap? Bespreek het met je huisarts of verloskundige.

Belangrijkste punten

  • Twee RCTs vonden een lager risico op zwangerschapsdiabetes bij betere mediterrane-dieet adherentie (OR 0,75 en 0,72).
  • Eén RCT vond een licht beschermend effect op bovenmatige gewichtstoename (RR 0,91).
  • Het bewijs voor preeclampsie was beperkt: slechts één van de cohort-studies vond een associatie.

Bron-citaten

Onderstaande Engelstalige passages komen woordelijk uit het abstract. Elke cijfermatige claim in de Nederlandse samenvatting hierboven is hierin terug te vinden.

  1. the quality of seven studies (one each were case-control and cross-sectional, three were RCTs, and two were prospective cohort studies).
    Methods
  2. Only one prospective cohort study out of four reported that MD adherence was associated with lower risk of preeclampsia (OR 0.78; 95% CI: 0.64 to 0.96 for highest vs. lowest tertile).
    Results, preeclampsia
  3. MD adherence was associated with decreased risk of GDM in the intervention groups in four studies (two RCTs (OR: 0.75, 95% CI 0.57 to 0.98 and OR: 0.72, 95% CI 0.50 to 0.97)
    Results, GDM
  4. MD adherence was associated with decreased risk of eGWG in two studies: one RCT (RR: 0.91, 95% CI 0.86 to 0.96 for a 1-point increment in the MD score)
    Results, eGWG
  5. Findings indicated the protective associations between MD adherence and GDM and eGWG risks but not for preeclampsia.
    Conclusion
Origineel abstract (Engels)

Seven studies were included. MD adherence was associated with decreased risk of GDM in two RCTs (OR: 0.75, 95% CI 0.57 to 0.98 and OR: 0.72, 95% CI 0.50 to 0.97). MD adherence was associated with decreased risk of eGWG in one RCT (RR: 0.91, 95% CI 0.86 to 0.96 for a 1-point increment in the MD score). Only one prospective cohort study out of four reported lower preeclampsia risk (OR 0.78; 95% CI: 0.64 to 0.96).